Ενδομητρίωση: Πώς ανιχνεύεται και ποιες εξετάσεις χρειάζονται;

Γράφει ο Ιατρός κ. Σταύρος Αθανασίου

Η ενδομητρίωση ανιχνεύεται με συνδυασμό ιατρικού ιστορικού, γυναικολογικής εξέτασης και απεικονιστικού ελέγχου, κυρίως υπερήχου και, όταν ενδείκνυται, μαγνητικής τομογραφίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάζεται λαπαροσκόπηση. Ένας φυσιολογικός υπέρηχος δεν αποκλείει την ενδομητρίωση, ενώ δεν χρειάζονται όλες οι γυναίκες χειρουργείο για να ξεκινήσουν αντιμετώπιση.

Η επιλογή των εξετάσεων εξαρτάται από τα συμπτώματα, τα προηγούμενα ευρήματα και το εάν υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης.

Εάν θέλετε να μάθετε τα πάντα γύρω από την ενδομητρίωση, τις αιτίες, τα συμπτώματα αλλά και όλες τις σύγχρονες μεθόδους θεραπείας, μπορείτε να επισκεφθείτε τον πλήρη οδηγό που έχουμε δημιουργήσει γύρω από αυτό το θέμα.

Ο έντονος πόνος περιόδου που περιορίζει την καθημερινότητα, ο επίμονος πυελικός πόνος και ο πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή αποτελούν λόγους διερεύνησης. Υποψία μπορεί επίσης να δημιουργήσουν πόνος κατά την αφόδευση ή την ούρηση, ιδιαίτερα γύρω από την περίοδο, και δυσκολία επίτευξης εγκυμοσύνης.

Τα συμπτώματα δεν αρκούν από μόνα τους για διάγνωση. Μπορεί να μοιάζουν με εκείνα άλλων παθήσεων, όπως η αδενομύωση ή το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Για περισσότερες πληροφορίες, διαβάστε τον οδηγό μας για τα συμπτώματα και τη θεραπεία της ενδομητρίωσης.

Η ενδομητρίωση ανιχνεύεται με συνδυασμό ιατρικού ιστορικού, γυναικολογικής εξέτασης και απεικονιστικού ελέγχου, κυρίως υπερήχου και, όταν ενδείκνυται, μαγνητικής τομογραφίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάζεται λαπαροσκόπηση.

Ένας φυσιολογικός υπέρηχος δεν αποκλείει την ενδομητρίωση, ενώ δεν χρειάζονται όλες οι γυναίκες χειρουργείο για να ξεκινήσουν αντιμετώπιση. Η επιλογή των εξετάσεων εξαρτάται από τα συμπτώματα, τα προηγούμενα ευρήματα και το εάν υπάρχει επιθυμία εγκυμοσύνης.

Πότε υπάρχει υποψία ενδομητρίωσης;

Ο έντονος πόνος περιόδου που περιορίζει την καθημερινότητα, ο επίμονος πυελικός πόνος και ο πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή αποτελούν λόγους διερεύνησης.

Υποψία μπορεί επίσης να δημιουργήσουν πόνος κατά την αφόδευση ή την ούρηση, ιδιαίτερα γύρω από την περίοδο, και δυσκολία επίτευξης εγκυμοσύνης.

Τα συμπτώματα δεν αρκούν από μόνα τους για διάγνωση. Μπορεί να μοιάζουν με εκείνα άλλων παθήσεων, όπως η αδενομύωση ή το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Για περισσότερες πληροφορίες, διαβάστε τον οδηγό μας για τα συμπτώματα και τη θεραπεία της ενδομητρίωσης.

Πώς ξεκινά ο έλεγχος για ενδομητρίωση;

Ιατρικό ιστορικό

Ο γυναικολόγος θα ρωτήσει πότε εμφανίζεται ο πόνος, πώς σχετίζεται με την περίοδο και πόσο επηρεάζει τη ζωή σας. Χρήσιμες πληροφορίες είναι οι ενοχλήσεις από το έντερο ή την κύστη, προηγούμενες εξετάσεις και θεραπείες, καθώς και οικογενειακό ιστορικό ενδομητρίωσης.

Ένα ημερολόγιο συμπτωμάτων μπορεί να διευκολύνει τη συζήτηση. Καταγράψτε τις ημέρες της περιόδου, την ένταση του πόνου και τα συνοδά προβλήματα.

Γυναικολογική εξέταση

Η εξέταση, με τη συναίνεσή σας, μπορεί να εντοπίσει ευαισθησία ή ευρήματα που χρειάζονται περαιτέρω έλεγχο. Ωστόσο, μια φυσιολογική γυναικολογική εξέταση δεν αρκεί για να αποκλείσει την πάθηση.

Φαίνεται η ενδομητρίωση στον υπέρηχο;

Ο υπέρηχος αποτελεί βασικό μέρος της διερεύνησης. Το διακολπικό υπερηχογράφημα, όταν είναι κατάλληλο και αποδεκτό, μπορεί να αναδείξει ενδομητριώματα στις ωοθήκες και ενδείξεις βαθιάς ενδομητρίωσης. Εάν δεν είναι κατάλληλο, ο γιατρός συζητά εναλλακτικές επιλογές.

Δεν εμφανίζονται όλες οι μορφές ενδομητρίωσης στον υπέρηχο. Ιδιαίτερα οι επιφανειακές εστίες μπορεί να μη διακρίνονται. Η εμπειρία του εξεταστή στην αξιολόγηση της ενδομητρίωσης έχει σημασία για την ερμηνεία των ευρημάτων.

Πότε χρειάζεται μαγνητική τομογραφία;

Η μαγνητική τομογραφία πυέλου μπορεί να βοηθήσει όταν υπάρχει υποψία βαθιάς ενδομητρίωσης ή χρειάζεται καλύτερη αποτύπωση της έκτασής της, για παράδειγμα κοντά στο έντερο ή την ουροδόχο κύστη.

Μπορεί επίσης να συμβάλει στον σχεδιασμό μιας επέμβασης. Δεν χρειάζεται σε κάθε περίπτωση και ένα φυσιολογικό αποτέλεσμα δεν αποκλείει όλες τις μορφές της νόσου.

Υπάρχει εξέταση αίματος για την ενδομητρίωση;

Δεν υπάρχει καθιερωμένη εξέταση αίματος που να επιβεβαιώνει ή να αποκλείει αξιόπιστα την ενδομητρίωση από μόνη της. Ο δείκτης CA-125 δεν αποτελεί διαγνωστικό τεστ για την πάθηση.

Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει αιματολογικές εξετάσεις για άλλα ζητήματα που προκύπτουν από το ιστορικό. Αυτές δεν αντικαθιστούν τη γυναικολογική αξιολόγηση και τον κατάλληλο απεικονιστικό έλεγχο.

Πότε εξετάζεται η λαπαροσκόπηση;

Η λαπαροσκόπηση είναι χειρουργική διαδικασία που επιτρέπει την επισκόπηση της πυέλου και, όταν ενδείκνυται, τη λήψη δείγματος ιστού ή την αντιμετώπιση εστιών.

Μπορεί να εξεταστεί όταν η απεικόνιση δεν αναδεικνύει ευρήματα αλλά η υποψία παραμένει, ή όταν η αρχική αντιμετώπιση δεν είναι αποτελεσματική ή κατάλληλη.

Η απόφαση λαμβάνεται εξατομικευμένα, αφού συζητηθούν τα οφέλη, οι κίνδυνοι και οι εναλλακτικές επιλογές. Η λαπαροσκόπηση δεν αποτελεί υποχρεωτικό πρώτο βήμα για κάθε γυναίκα με πιθανή ενδομητρίωση.

Τι γίνεται όταν οι εξετάσεις είναι φυσιολογικές αλλά ο πόνος επιμένει;

Τα επίμονα συμπτώματα χρειάζονται επανεκτίμηση. Ο γιατρός συνεκτιμά το ιστορικό, την ποιότητα και τα αποτελέσματα της απεικόνισης και άλλες πιθανές αιτίες του πόνου.

Μπορεί να προταθεί εξειδικευμένος έλεγχος, θεραπευτική αντιμετώπιση ή περαιτέρω διερεύνηση. Η βελτίωση με φαρμακευτική αγωγή δεν επιβεβαιώνει από μόνη της τη διάγνωση.

Συχνές ερωτήσεις

Φαίνεται η ενδομητρίωση στο τεστ Παπ;

Όχι. Το τεστ Παπ αφορά τον έλεγχο κυττάρων του τραχήλου και δεν χρησιμοποιείται για τη διάγνωση της ενδομητρίωσης.

Χρειάζονται όλες οι εξετάσεις;

Όχι. Δεν υπάρχει ίδιος κατάλογος εξετάσεων για όλες τις γυναίκες. Ο έλεγχος προσαρμόζεται στα συμπτώματα και στα ευρήματα.

Μπορεί να υπάρχει ενδομητρίωση χωρίς έντονο πόνο;

Ναι. Ορισμένες γυναίκες έχουν ήπια ή καθόλου συμπτώματα. Η ένταση του πόνου δεν αποτυπώνει πάντα την έκταση της νόσου.

Συζητήστε τα συμπτώματά σας με τον γυναικολόγο

Εάν ο πόνος ή άλλες ενοχλήσεις επηρεάζουν την καθημερινότητά σας, ο κατάλληλος έλεγχος βοηθά να διερευνηθεί η αιτία και να σχεδιαστεί η φροντίδα που ταιριάζει στη δική σας περίπτωση.

Έχετε συμπτώματα που μπορεί να σχετίζονται με ενδομητρίωση; Επικοινωνήστε με το ιατρείο για αξιολόγηση και συζήτηση των κατάλληλων εξετάσεων με τον ιατρό.